Euro Madeni Paralarda Kullanılan Alaşımlar

Euro Madeni Paralarda Kullanılan Alaşımlar

1 Ocak 2002 tarihinden itibaren 12 Avrupa ülkesi ortak para birimi uygulamasına geçmiştir. Günümüze kadar Avrupa Birliğine katılan diğer Avrupa devletleri de Euro olarak adlandırılan ortak para birimini kullanmayı kabul etmişlerdir. Sekiz farklı değerde basılan Euro madeni paraları; 1 ve 2 Euro ile 50, 20, 10, 5, 2 ve 1 Euro kuruş şeklindedir. Basılan madeni paraların bir yüzü AB üyesi ülkelerin seçtiği değişik desenlere sahipken, diğer yüzü aynı tasarıma sahip olacak şekildedir.

Bahsi geçen madeni paraların üretimi sırasında kullanılacak alaşımın seçilmesinde malzeme özelliklerini göz önüne alan birçok önemli nokta dikkate alınmıştır.

  • Farklı değerlerdeki madeni paraların birbirlerinden ayırt edilebilmesi önemlidir. İstenen bu farklılık, paraya farklı boyut, şekil ve renk verilerek elde edilebilir. Madeni paranın rengi ile ilgili olan alaşım seçilirken; alaşımın farklı renkler barındırması, korozif ortamdan kolayca etkilenerek rengini kaybetmemesi yani kararmaması en başta istenen önemli özelliklerdendir.
  • Madeni paraların sahtesinin kolayla basılamaması için tabi ki güvenlik de çok önemlidir. Etrafımızda gördüğümüz otomatlar, kullanılan madeni paraların doğruluğunu kontrol ederken malzemenin elektrik iletkenliğinden faydalanır. Bu nedenle madeni paranın üretildiği malzemenin kimyasal bileşimine bağlı olarak ‘’elektronik imzasına’’ sahip olması istenmektedir.
  • İstenilen desenlerin baskı yoluyla madeni paranın üzerinde oluşturulabilmesi için malzemenin yeterince sünek ve şekillendirilebilir olması da göz önüne alınır.
  • Ayrıca paranın uzun süreli kullanımı sırasında yüzeyindeki kabartmalı desenlerin kolayca aşınarak silinmemesi için aşınmaya dirençli olması gerekmektedir. Madeni paranın basımı esnasında oluşan deformasyon sertleşmesi, doğal olarak aşınmaya karşı direnç kazanılmasında etkili olmaktadır.
  • Kullanım süresi boyunca yüzeyinden kimyasal yolla malzeme kaybını engellemek için kullanılan alaşımların yüksek mertebede korozyon direncine sahip olması gerekmektedir.
  • Kullanılan metal alaşımlarının, üretilen madeni paraların değerine yakın olması da en çok istenen durumlardan biridir.
  • Madeni paralarda kullanılan metal alaşımı malzemelerin geri dönüşümü ve yeniden kazanılma özelliğine sahip olması da bir diğer çok istenen özelliktir.
  • İnsan sağlığını korumak açısından madeni paraların yüzeylerinde mikroorganizmaların barınmasına ve büyümesine imkan sağlanmaması gerekmektedir.  Bu nedenle üretimi yapılan ve kullanılan madeni paraların yapıldığı malzemenin anti bakteriyel özellikte olması son derece önemlidir.

Tüm bu kriterleri karşıladığı için Euro madeni paralarında ana metal olarak bakır seçilmiştir. Daha önce de bahsettiğimiz gibi sekiz farklı değerde Euro madeni para vardır. Her değerdeki madeni para için farklı bileşimlere ve özelliklere sahip bakır alaşımları kullanılır.  

  • 2 Euro: Bu madeni para çift-metalli (bimetal) olarak nitelendirilir. Bunun sebebi para merkezinde disk şeklinde, dışında da bu diski çevreleyen halka şeklinde iki farklı metalden oluşmasıdır. Ortada bulunan disk üç katmanlı bir yapıya sahiptir. Orta kısımda saf nikel bulunurken, alt ve üst yüzeylerdeki tabakalar nikel pirinci alaşımındandır ve ağırlığınca %75 Cu-%20 Zn-%5 Ni şeklindedir. Bu alaşım altın rengindedir ve tabaka halinde ortadaki nikel tabakaya giydirilerek yani mekanik olarak kaplama yapılarak üretilmiştir Gümüş renginde olan dıştaki halka için ise ağırlıkça %75 Cu-%25 Ni alaşımı kullanılmıştır.  
  • 1 Euro: Bu madeni para da 2 Euro gibi bimetal yani çift-metallidir. Fakat iç tarafta bulunan disk ve dış tarafta bulunan halka 2 Euro madeni paradakinin zıttı olacak şekilde kullanılmıştır.
  • 50, 20 ve 10 Euro Kuruş Paralar: Nordic Gold yani İskandinav Altını ile yapılan bu madeni paralar ağırlıkça %89 Cu-%5 Al-%5 Zn-%1 Sn içeren alaşımdan oluşmaktadır.
  • 5, 2 ve 1 Euro Kuruş Paralar: Bu madeni paralarda çelik kullanılmıştır. Fakat bahsi geçen çelik bakırla kaplanmıştır.

Mühendislik kategorisindeki diğer makaleleri de okumanızı tavsiye ederiz!

Beğen  2
Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir